Archive for February, 2010

Tara, najduža i najljepša crnogorska rijeka, nastaje od dvije rečice Opasanice i Veruše koje izviru u planinskom masivu na sjeveru zemlje  (planine Komovi), a izvorište Veruše, koje se nalazi na visini 1860 m,  smatra se izvorištem Tare. Sa rijekom Pivom Tara se sastaje na teritoriji Bosne i tako sa njom  čini rijeku Drinu.  Vjekovna erozija stvorila je kanjon dugačak 82 km što ga čini drugim kanjonom  po dužini u svijetu – odmah iza kanjona rijeke Kolorado u SAD, a najdubljim i najvišim u Evropi. Dužina Tare je 144 km, sa prosječnim padom 4,5 m/km, sa površinom sliva 1853 km², a visina kanjona  je preko 1300m. Ova ogromna vodena masa, divlja i bistra, probija se između planina Bjelašnice, Sinjajevine, Ljubišnje i Durmitora, nastala je od snijega i kiša, a čitavim tokom dobija značajne količine vode od brojnih vrela i nekoliko pritoka. Najvažnije pritoke na lijevoj strani su joj Ljutica i Sušica, a najvažnije desne pritoke Vaskovaška rijeka i Draga. Veći dio rijeke Tare (uključujući njen kanjon) je pod UNESKO-vom zaštitom kao dio Nacionalnog parka Durmitor. Mnogi je nazivaju Suzom Evrope, u gronjem toku voda je pitka, a cjelom dužinom veoma bistra. Obale Tare su strme, sa šumom koja se  uspinje iz hladnoće i dubine kanjona. Oko same rijeke raste vegetacija: crni bor, crni grab, crni jasen, brijest, lipa, a zatim u visim predjelima, iznad stijena, raste hrast kutnjak, obicni grab, klen, bukva. U najvisim predjelima kanjona, preko 1000 m, nalaze se prostrane šume jele i smrče. Veliki dio kanjona obrastao je pojedinim stablima četinara, a medju njima posebno mjesto zauzima crni bor. Najinteresantniji oblici crnog bora su oni koji su pričvršceni žilama za golo kamen-liticu i nadneseni nad sami ambis. Najvrjednija šuma crnog bora je “Crna poda”, rijetko visokih stabala i punodrvnosti. Stabla su visoka i do 50 m i stara 400 godina. Read the rest of this entry »

Cetinje je istorijska prijestonica Crne Gore i riznica crnogorske istorije i kulture.  Nalazi se  u podnožju planine Lovćen, u cetinjskom polju, a naziv je dobio po rijeci Cetini.  Smatra se da je grad osnovao vladar Zete Ivan Crnojević koji je, nakon gubitka dotadašnje prijestonice Žabljaka Crnojevića, u nepristupačnom kraškom polju sagradio dvor (1482.g), a zatim i manastir Svete Bogorodice. Poznato je po vjekovima dugoj štamparskoj tradiciji, a prvu štampariju osnovali su Crnojevići 1493.g, a prva knjiga u njoj štampana je Oktoih.  Cetinje ima autentičnu arhitekturu, brojne stare zgrade, ambasade, manastire, crkve i muzeje.  Grad se urbanistički  najviše razvio u 17. v.,  za vrijeme vladavine dinastije Petrović. Najveći broj poslanstava izgrađen je za vrijeme kralja Nikole, a Cetinjski manastir, koji je svojevrstan simbol Cetinja, sagradio je Ivan Crnojević 1484.g. i predstavljao je sjedište zetske episkopije (crnogorsko-primorske mitropolije). Manastir je nekoliko puta rušen od strane Turaka, prvi put 1692. do temelja, ali ga je Vladika Danilo obnovio,a  drugi put je spaljen, a obnovljen od strane mitropolita Save Ivanovića Njegoša. U njemu se čuvaju mošti Sv. Petra Cetinjskog, najveće svetovne ličnosti u istoriji Crne Gore.  Nakon proglašenja nezavisnosti  Crne Gore (1878.g. na Berlinskom kongresu)  uspostavljeni su diplomatski odnosi sa većinom evropskih država pa su se  tada izgradile brojne ambasade u različitim arhitektonskim stilovima što i današnjem Cetinju daje specifičan izgled. Brojne ambasade izgrađene su za vrijeme Nikole I,kao i prva bolnica, hotel, djevojački institut i dr. Največi razvitak Cetinje je imalo u periodu od priznanja samostalnosti do I sv. rata, a izgubilo je na značaju kada je Titograd proglašen za glavni grad SR Crne Gore koja je tada bila u sastavu  SFRJ.  Da bi se Cetinju donekle vratio stari sjaj, akcenat je stavljen na razvoj sektora visokog obrazovanja i ono po čemu je Cetinje vjekovima poznato- umjetnost.  Tako se na  Cetinju nalazi Fakultet likovnih umjetnosti, dramskih umjetnosti i Muzička akademija, Centralna narodna biblioteka „Đurđe Crnojević“,Kraljevsko crnogorsko narodno pozorište „Zetski dom“, Narodni muzej Crne Gore, Arhiv Crne Gore i druge republičke institucije. Read the rest of this entry »

Plužine je naziv za opštinu i naselje na sjeveru Crne Gore. Staro naselje Plužine je potopljeno izgradnjom Hidroelektrane “Piva”, kao i dio kanjona rijeke Pive.  Opština Plužine  ima oko 60tak sela i zaseoka, a od okolnih opština  Žabljak, Šavnik, Nikšić, Gacko i Foča, odvojena je prirodnim granicama: Tarom na sjeverostoku , vrhovima Bioča na sjeverozapadu, na jugozapadu vrhovima Ledenica, Babin vrh, Smrčeva glava i Gola strana, a istočna granica je otoka Sušićkog jezera na Durmitoru. U podnožju visoke planinske zone koja se naziva Pivska planina, nalazi se dolina rijeke Pive poznata kao Pivska župa. Jedan od najznačajnijih kulturno-istorijskih spomenika na ovom području je manastir Piva. Kada je izgrađena HE „Piva“, manastir je premješten na sadašnju poziciju. Gradnja manastira počela je 1573.g. i trajala je do 1586. godine. Izgrađen je za vrijeme mitropolita Hercegovačkog Savatija Sokolovića, a premješten  1982. godine, prije izgradnje brane. Unutrašnjost manastira oslikali su majstori iz Kotora još u 17. vijeku.

Pivsko jezero je najveće vještačko jezero u Crnoj Gori,  a brana na Mratinju, koja ga održava , visoka je 200 m i jedna je od najvećih toga tipa u Evropi. Površina jezera je  12,5 km², a dubina je 188 m. Pivsko jezero predstavlja najveći rezervoar pitke vode u bivšoj Jugoslaviji, izuzetno je bistro i smaragdno plave boje. Na jezeru je moguće voziti se čamcem, pecati, kupati, jedriti te u njegovoj okolini niču razna eko-sela. Ovaj kraj je vema bogat šumama, a okolni kanjoni  Tare, Pive, Komarnice i Sušice, veoma su atraktivni i privlače veliki broj turista i ljubitelja prirode.

Read the rest of this entry »